Ubezpieczenia pracowników mobilnych. Wszystko zmierza do chaosu, ale walka trwa

Zmiany w europejskich przepisach o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz powołanie nowej instytucji kontrolnej, Europejskiego Urzędu ds. Pracy, to kwestie, które wzbudzają spore kontrowersje i niemałe wątpliwości, szczególnie wśród transportowców. Omawiane je wczoraj, 6 lutego, podczas spotkania dla branży transportu w Ministerstwie Infrastruktury, prowadzonym przez Ministra Marka Chodkiewicza, wraz z przedstawicielami Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Robertem Wójcikiem i dyrektorem Michałem Drozdowiczem. Uczestniczyli w nim przedstawiciele związku Transport i Logistyka Polska. 

Dla branży transportowej kluczowe są proponowane nowe rozwiązania zmierzające do zmiany systemu ubezpieczenia społecznego pracownika mobilnego z kraju siedziby pracodawcy do systemu kraju, w którym świadczy on zasadniczą część swojej pracy. Jest to rozwiązanie kontrowersyjne, pogłębiające chaos prawny w stosunkach pracowniczych w branży transportu. Zarówno przewoźnicy, jak i polscy rządowi negocjatorzy uczestniczący w tym zaawansowanym procesie legislacyjnym uznają propozycje za skrajnie niekorzystne zarówno dla pracowników, pozbawionych realnej ochrony prawnej, jak i pracodawców, skonfrontowanych z nieprzewidywalnymi kosztami pracy, wpływającymi na możliwość dalszego prowadzenia działalności gospodarczej. Część zmian w przepisach dot. koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego dotyczy także wydawania zaświadczeń A1, co dodatkowo budzi niepokój środowiska pracodawców. Środowisko negatywnie postrzega zmiany, które polegałyby m.in. na ponownie analizie materiału dowodowego, gromadzonego na potrzeby wydania zaświadczenia A1, przez instytucje ubezpieczeniowe innego państwa członkowskiego.

Przedstawiciele ministerstw wskazali, że stan rozmów od ostatniej odpowiedzi pisemnej udzielonej m.in. na zapytanie TLP nie uległ zasadniczym zmianom. Propozycje zmierzające do zmian systemu ubezpieczenia pracownika nie zostały wycofane, lecz pojawia się coraz więcej wątpliwości pośród części państw członkowskich, czy taki kierunek zmian jest zasady. Strona rządowa zaapelowała także o zwiększenie nacisku środowiska przewoźników na przedstawicieli instytucji europejskich, którzy będą podejmować ostateczne decyzje w zakresie nowych przepisów.

Przedmiotem spotkania były także prace nad nowym aktem prawnym powołującym do życia Europejski Urząd ds. Zatrudnienia. Urząd miałby odpowiadać m.in, za koordynację kontroli transgranicznych przewoźników oraz prawidłowość procedur delegowania. Są to niezwykle szerokie kompetencje, zaś ich opis w projekcie przepisów bardzo niejasny. TLP po raz kolejny zaapelowała o ograniczenie uprawnień tej nowej instytucji, tak by nie stanowiła ona narzędzia do budowania barier prawnych i administracyjnych między państwami członkowskimi.

TLP zwróciła się także do przedstawiciel MRPIPS o aktualne informacje dotyczące procesu wdrażania zmodyfikowanych przepisów o delegowaniu pracowników. W tym zakresie też potrzebny jest monitoring, albowiem instytucje europejskie debatujące nad kształtem Pakietu Mobilności nie wyłączyły transportu międzynarodowego z modelu delegowania pracowników.

Źródło: Joanna Jasiewicz, TLP