Nowe uprawnienia Straży Granicznej

Sejm przyjął nowelizację ustawy o Straży Granicznej. Projekt wprowadza szereg nowych uprawnień dla strażników granicznych, w tym m.in. możliwość zwalczania przestępstw związanych z podrabianiem dokumentów, dostęp do policyjnej bazy KSIP, a także możliwość ścisłej współpracy z wojskiem w ochronie granic. Nowelizacja zostanie teraz przekazana do dalszych prac w Senacie.

Nowe uprawnienia strażników granicznych, m.in.:

• zwalczanie przestępstw w obrocie fałszywymi dokumentami

Strażnicy graniczni uzyskają prawo zwalczania przestępstw dotyczących nowych rodzajów dokumentów. Będą to dokumenty uprawniające do pobytu i dokumenty wymagane do ich wydania, a także wymagane do wydania dokumentów uprawniających do przekroczenia granicy. Do tej pory strażnicy graniczni mieli uprawnienia wyłącznie do ścigania przestępstw dotyczących dokumentów uprawniających do przekraczania granicy. Wskazane przestępstwa polegają m.in. na podrabianiu dokumentów, posługiwaniu się nimi jako autentycznymi, handlu fałszywymi dokumentami czy posługiwaniu się nim przez osoby nieuprawnione.

Nowe uprawnienie strażników granicznych będzie dotyczyło w szczególności takich dokumentów, jak: karta pobytu, zaproszenie, zezwolenie na pobyt, ubezpieczenie zdrowotne, zezwolenie na pracę, oświadczenie o zamiarze powierzenia pracy czy zaświadczenie jednostki prowadzącej studia o przyjęciu na studia.

• dostęp do danych KSIP

Strażnicy graniczni uzyskają bezpośredni wgląd do informacji, osób poszukiwanych, gromadzonych w policyjnej bazie KSIP, czyli Krajowym Systemie Informacyjnym Policji. SG nie będzie mogła gromadzić danych ani dokonywać operacji w systemie. Straż Graniczna będzie informowała policję o odnalezieniu osoby poszukiwanej i to policja będzie uprawniona do dokonania zmian w bazie KSIP. Dostęp do bazy uprości procedurę poszukiwań, a także zapobiegnie powielaniu zleceń przez Prokuraturę. Obecnie prokurator, wydając np. postanowienie o poszukiwaniu listem gończym – przesyła je osobno do jednostki policji i do SG. Po wejściu w życie nowych przepisów, odpisy m.in. tych dokumentów byłyby przesyłane tylko do jednostki policji prowadzącej poszukiwania. Do SG będą wpływały zaś nadal inne polecenia Prokuratury, które nie są rejestrowane w KSIP, np. postanowienia o zakazie opuszczenia kraju.

Dzięki temu rozwiązaniu gromadzenie i przetwarzanie danych osób poszukiwanych będzie realizowane w ramach jednej bazy krajowej, zarządzanej przez Policję.

• współpraca SG z wojskiem w ochronie granic

Straż Graniczna uzyska wsparcie Sił Zbrojnych RP i żołnierzy Żandarmerii Wojskowej w przypadku wystąpienia zagrożenia na przejściu granicznym oraz w strefie nadgranicznej. Wojsko będzie mogło być użyte w szczególności w sytuacji zagrożenia bezpieczeństwa publicznego i zakłócenia porządku publicznego, zagrożenia zamachem terrorystycznym, jeżeli użycie wyłącznie funkcjonariuszy Straży Granicznej okaże się niewystarczające. Skorzystanie z oddziałów i pododdziałów Sił Zbrojnych będzie możliwe po wydaniu postanowienia prezydenta, na wniosek premiera.

• czasowe delegowanie funkcjonariuszy do innych jednostek SG

Zmodyfikowano zasady delegowania funkcjonariuszy do pełnienia służby w innej jednostce SG, innej miejscowości bądź na terytorium innego państwa członkowskiego UE. Zaproponowano, by delegowanie z urzędu nie przekraczało 6 miesięcy w okresie 2 lat od rozpoczęcia pierwszego delegowania. Dłuższe delegowanie w tym okresie będzie możliwie tylko za zgodą funkcjonariusza. Ponadto w zakresie przeniesienia określono, że zasada, iż funkcjonariusz w okresie 2 lat od przeniesienia może być po raz kolejny przeniesiony tylko za jego pisemną zgodą, nie będzie dotyczyć tych funkcjonariuszy, którzy na własną prośbę zdecydują się na zmiany bądź też samo przeniesienie nie spowoduje zmiany warunków i miejsca pełnienia służby (np. w związku z reorganizacją jednostki organizacyjnej).

26 maja projekt ustawy o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw został przyjęty przez Radę Ministrów, a wcześniej przez Komitet Stały RM.

Większość przepisów ujętych w nowelizacji wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.

Źródło: MSW