Kodeks Pracy po nowemu, czyli istotne zmiany obowiązujące w 2017 r.

Nowe regulacje w prawie pracy weszły w życie wraz z początkiem 2017 r. Pierwsza zmiana przepisów dotyczy m.in. regulacji wewnątrzzakładowych.

Pracodawca zatrudniający mniej niż 50 pracowników nie będzie zmuszony tworzyć Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych (ZFŚS). Co więcej, dla pracodawcy nie będzie już obligatoryjnym tworzenie regulaminu wynagradzania i regulaminu pracy, w sytuacji gdy zatrudnia mniej niż 50 pracowników. Obecnie jeszcze próg ten wynosi minimum 20 pracowników. Obowiązek utworzenia ZFŚS oraz wprowadzenia regulaminu wynagradzania i regulaminu pracy wystąpi, jeżeli wniosek taki złoży działająca u pracodawcy zakładowa organizacja związkowa.

Zmiany obejmują również przepisy regulujące kwestię wydawania świadectw pracy. Zasadą jest, że każdy pracodawca jest zobligowany niezwłocznie wydać świadectwo pracy w związku z rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku pracy. Taki sam obowiązek dotyczy zatrudnienia na podstawie kolejnych umów o pracę u tego samego pracodawcy. Zdaje się to być problematyczne, w sytuacji gdy stosunek pracy jest w dalszym ciągu kontynuowany. Ustawodawca więc postanowił zmienić przepisy na korzyść pracodawcy. Zgodnie z nowym brzemieniem art. 97 § 11 k.p. „W przypadku zawarcia, z tym samym pracodawcą kolejnej umowy o pracę, w ciągu 7 dni od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniej umowy, pracodawca jest obowiązany wydać pracownikowi na jego wniosek, świadectwo pracy obejmujące zakończone okresy zatrudnienia”. Nadal więc ten obowiązek istnieje, ale tylko w przypadku złożenia wniosku przez pracownika. Jeżeli pracodawca nie będzie zatrudniał tego samego pracownika w ciągu 7 dni od ustania poprzedniego zatrudnienia, obligatoryjne będzie wydanie świadectwa pracy obejmującego wszystkie poprzednie okresy zatrudnienia tego pracownika, za które wcześniej nie wydano mu świadectwa pracy lub świadectw pracy, gdyż pracownik nie składał takiego wniosku.

Zmianie ulega – tym razem na korzyść pracownika – termin odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę do sądu pracy. Dotychczas pracownik odwołanie mógł wnieść w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma wypowiadającego pracownikowi umowę o pracę. Termin ten ulegnie wydłużeniu do 21 dni. Artykuł 264 § 1 k.p. ma brzmieć: „Odwołanie od wypowiedzenia umowy o pracę wnosi się do sądu pracy w ciągu 21 dni od dnia doręczenia pisma wypowiadającego umowę o pracę”

Ustawodawca wprowadza ponadto zmiany w zakresie przedkładania przez pracowników zaświadczeń o niekaralności. Zgodnie z obowiązującymi przepisami pracodawca może żądać informacji o niekaralności od osób ubiegających się o zatrudnienie, jeżeli wynika to z odrębnych ustaw. Po zmianie przepisów krąg pracowników przekładających zaświadczenia z Krajowego Rejestru Karnego zwiększy się. Będą mogli tego żądać dodatkowo pracodawcy, którzy będą podlegać Komisji Nadzoru Finansowego.

Umowa o współodpowiedzialności materialnej pracowników

Inne zmiany dotyczą umowy o współodpowiedzialności materialnej pracowników, a mianowicie jej formy. Dotychczas przepis art. 125 § 1 k.p. stanowił, że umowa ta powinna być zawarta w formie pisemnej. Po zmianie konieczne będzie zawarcie umowy w formie pisemnej, pod rygorem nieważności. Powszechnie uważa się, biorąc pod uwagę aktualną regulację, że pominięcie formy pisemnej umowy jest jednoznaczne z jej nieważnością.

Nie sposób nie wspomnieć, że 1 stycznia 2017 r. weszła w życie również nowelizacja ustawy o płacy minimalnej przewidująca minimalną stawkę wynagrodzenia godzinowego dla osób zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych tj. umowy zlecenie i umowy o świadczenie usług. Wysokość stawki minimalnej będzie uzależniona od wysokością minimalnego wynagrodzenia za pracę. Z uwagi na fakt, że od 1 stycznia 2017 r. kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę wynosi 2000 zł brutto, minimalna stawka godzinowa dla określonych umów cywilnoprawnych wynosić będzie 13 zł za godzinę.

Co ciekawe, przestrzeganie przepisów dotyczących minimalnej stawki godzinowej będzie kontrolować Państwowa Inspekcja Pracy, która w związku z wprowadzeniem przepisów o stawce godzinowej zyska dodatkowe uprawnienia. Z tytułu naruszenie przepisów dotyczących wypłacania minimalnej stawki godzinowej przewidziano kary pieniężne od 1000 do 30 000 zł.

Autor: Aneta Torchół, radca prawny Kancelarii Transportowej LEGALTRANS, oprac.: Redakcja