CargoWeek: Litwa zmienia opłaty drogowe, Polska kieruje ciężarówki objazdem, Włochy rekompensują koszty diesla

Od 3 listopada ciężarówki jadące do przejścia granicznego Korczowa–Krakowiec między Polską a Ukrainą będą korzystać z nowej trasy. System zarządzania kolejką zostanie tymczasowo wyłączony. Równocześnie Litwa przygotowuje opłaty drogowe zależne od liczby kilometrów, Włochy rekompensują koszty drogiego oleju napędowego, a tureccy kierowcy protestują przeciwko zasadom wjazdu do UE.

Polska: nowy dojazd do Korczowej, kolejka bez systemu buforowania

Jak poinformował Podkarpacki Urząd Wojewódzki, od 3 listopada do 31 grudnia 2026 roku, w związku z remontem drogi dojazdowej DD60, ciężarówki zmierzające do przejścia Korczowa–Krakowiec zostaną skierowane objazdem. Na węźle Przemyśl zjadą z autostrady A4, drogą DK94 dotrą do węzła Korczowa, wrócą na A4, a następnie pojadą w stronę granicy prawym pasem. Dotąd korzystały z niego pojazdy obsługiwane w ramach procedury TAX FREE, czyli zwrotu podatku od zakupów.

Na czas remontu zostanie wyłączony system buforowania, który reguluje kierowanie ciężarówek do odprawy granicznej. Dyspozytorom trudniej będzie przewidzieć czas dotarcia do granicy i zaplanować kolejne okna załadunkowe. Urzędnicy nie przedstawili dotąd wiarygodnych wyliczeń długości objazdu ani dodatkowego czasu przejazdu.

W Polsce obowiązują też świąteczne ograniczenia ruchu ciężarówek i zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 ton. Chodzi o maksymalną masę pojazdu wraz z ładunkiem określoną w dokumentach. Zakaz obowiązywał 31 października w godzinach 18:00–22:00 i 1 listopada od 8:00 do 22:00. Kolejne ograniczenia przewidziano na 10 listopada od 18:00 do 22:00 i 11 listopada od 8:00 do 22:00, w Narodowe Święto Niepodległości. Przepisy przewidują wyjątki dla autobusów i określonych przewozów, między innymi leków, szybko psującej się żywności, paliw i żywych zwierząt.

Litwa: zamiast winiety opłata za przejechane kilometry

28 października litewska państwowa spółka Via Lietuva przedstawiła szczegóły systemu Via Toll, którego uruchomienie zaplanowano na 1 stycznia 2027 roku. Obecnie winieta uprawnia do korzystania z płatnych dróg przez określony czas. Od nowego roku opłata ma zależeć od faktycznie przejechanych kilometrów. System obejmie pojazdy ciężarowe od dostawczych po najcięższe ciężarówki (N1–N3) oraz autobusy (M2–M3). Zwykłe samochody osobowe (M1) pozostaną poza nim.

Osobne urządzenie w kabinie nie będzie obowiązkowe: trasę zarejestruje aplikacja na smartfonie lub tablecie. Trzeba ją uruchomić przed rozpoczęciem podróży i zakończyć po jej ukończeniu, aby na podstawie danych satelitarnych obliczyć dystans. Alternatywą będzie kompatybilne urządzenie pokładowe OBU, automatycznie rejestrujące trasę, usługa europejskiego dostawcy elektronicznego poboru opłat EETS lub jednorazowy bilet na wcześniej wyznaczoną trasę. Małe firmy nie będą musiały kupować dodatkowego sprzętu, ale niezawodność aplikacji i dokładność lokalizacji wymagają jeszcze sprawdzenia w praktyce.

Wysokość opłaty będzie zależeć od dystansu, masy pojazdu, klasy emisji spalin i rodzaju paliwa. Nie ma więc podstaw do zakładania identycznej podwyżki dla każdego kursu. Wszystkie winiety zakupione w 2026 roku stracą ważność 1 stycznia. Za niewykorzystany okres zapowiedziano zwrot pieniędzy, lecz jego zasady nie zostały jeszcze ogłoszone. Stawki na 2027 rok są już zatwierdzone, a testy systemu trwają.

LTG Cargo obniża stawki, ale port w Kłajpedzie jest niezadowolony

29 października litewski kolejowy przewoźnik towarowy LTG Cargo przedstawił taryfy na 2027 rok. Od 1 stycznia podstawowe stawki za przewozy krajowe oraz import i eksport przez stacje wewnętrzne spadną o około 5%. Tranzyt do obwodu królewieckiego i z powrotem zdrożeje o około 5%. Stawki podstawowe dotyczą usług nieobjętych długoterminowymi umowami i szczególnymi warunkami. Za dodatkowe operacje płaci się osobno.

Prace manewrowe na stacjach, czyli przestawianie wagonów i podstawianie ich pod terminal, nie stanieją. Bez zmian pozostaną również inne główne dopłaty. Koszt organizacji składowania towarów spadnie o około 25%, natomiast praca mobilnych brygad zdrożeje o 20%. Dlatego obniżka podstawowej stawki o 5% nie gwarantuje takiego samego spadku kwoty na końcowej fakturze.

Prezes kłajpedzkiej spółki przeładunkowej Bega, Laimonas Rimkus, w komentarzu dla Verslo žinios nazwał obniżkę stawek podstawowych "chwytem marketingowym". Według niego w 2026 roku koszt niektórych operacji stacyjnych w przeliczeniu na tonę towaru wzrósł cztero-, a nawet ośmiokrotnie. Przytacza porównanie: na Litwie dostarczenie ładunku ze stacji do portu kosztuje około 1,5 euro za tonę. W Rydze, jak twierdzi, stawka zależy od wielkości partii: 2 euro za tonę przy jednym wagonie i 0,35 euro przy ponad dziesięciu wagonach. To szacunki przedstawiciela branży; faktyczne ceny zależą od warunków przewozu.

Nadawca ładunku porównuje pełny koszt dostawy do magazynu lub portu. Drogie manewry mogą zmniejszyć opłacalność przewozu koleją. Od stycznia zmienią się również opłaty drogowe, więc koszty obu wariantów trzeba będzie przeliczyć.

Firmy kupują więcej ciężarówek, ale diesel wciąż dominuje

28 października Europejskie Stowarzyszenie Producentów Pojazdów ACEA podało, że od stycznia do września 2026 roku w UE zarejestrowano 245 079 nowych samochodów ciężarowych, o 7,5% więcej niż rok wcześniej. W Polsce wzrost wyniósł 20,5%, w Hiszpanii 13,2%, a w Niemczech 2,5%. W segmencie ciężkich samochodów ciężarowych liczba rejestracji wzrosła o 8,5%. ACEA zwraca uwagę, że rynek odbudowuje się po stosunkowo słabym 2025 roku.

Wzrost rejestracji nie pokazuje dynamiki zleceń przewozowych: część firm po prostu odnawia flotę. Modele z silnikiem Diesla stanowiły 91,7% nowych rejestracji ciężarówek, a pojazdy z możliwością ładowania z sieci elektrycznej – 5,3%. Liczba rejestracji tych drugich wzrosła o 49,8% rok do roku. Na Niemcy, Francję i Holandię przypadło 74% rejestracji w tym segmencie.

Cena elektrycznych ciągników siodłowych, dostępność ładowarek i czas ładowania nadal ograniczają ich wykorzystanie na długich trasach.

Tureckim kierowcom kończą się dozwolone dni pobytu w strefie Schengen

Pod koniec października kierowcy ciężarówek protestowali na przejściach z Turcji do Bułgarii: Kapıkule–Kapitan Andreevo i Hamzabeyli–Lesovo. Bułgarskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych ostrzegało przed blokadami, a Międzynarodowa Unia Transportu Drogowego IRU informowała o odmowach wjazdu wobec zawodowych kierowców, którzy wykorzystali dozwolony limit pobytu w strefie Schengen. Tureckie media donosiły również o proteście na granicy z Grecją.

W przypadku zwykłych pobytów krótkoterminowych obowiązuje zasada 90/180: w strefie Schengen można spędzić maksymalnie 90 dni w dowolnym okresie 180 dni. Liczone są dni kalendarzowe, także oczekiwanie na ładunek, odpoczynek i odprawy celne. Nawet przy ważnej wizie kierowca może otrzymać odmowę wjazdu po wykorzystaniu limitu. Posiadaczy zezwoleń na pobyt długoterminowy dotyczą inne zasady.

Europejski system rejestracji wjazdów i wyjazdów Entry/Exit System (EES) zaczęto wdrażać w październiku 2025 roku, a w pełni uruchomiono 10 kwietnia 2026 roku. Rejestruje on przekraczanie zewnętrznych granic i pozwala dokładniej wykrywać przekroczenia dopuszczalnego pobytu. Sama zasada 90/180 obowiązywała wcześniej. IRU domaga się rozwiązania problemu zawodowych kierowców, lecz nie ogłoszono dotąd powszechnego wyjątku. Przewoźnik może być zmuszony do znalezienia innego kierowcy albo przesunięcia kursu.

Włochy: 105,2 mln euro na diesel i możliwość odroczenia rat leasingowych

22 października włoski rząd zatwierdził pomoc dla przewoźników drogowych. Na ulgę podatkową za olej napędowy kupiony od marca do sierpnia 2026 roku przeznaczono dodatkowe 45,2 mln euro, a na zakupy od 1 września do 5 października – kolejne 60 mln euro. Łączna kwota nowych środków wynosi 105,2 mln euro; wcześniej osobno przewidziano 21,2 mln euro. Ulga podatkowa zmniejsza zobowiązania podatkowe firmy. Nie obniża ceny paliwa przy dystrybutorze.

Wnioski o rekompensatę wydatków z marca–sierpnia przyjmowano od 1 do 20 września. Program jest przeznaczony dla firm zarejestrowanych we Włoszech lub posiadających tam stały zakład i obejmuje między innymi ciężarówki klas emisji Euro V i Euro VI. Rekompensata jest ograniczona do 70% dodatkowych wydatków na diesel w porównaniu z lutym 2026 roku. Ministerstwo informowało, że przy przekroczeniu budżetu kwota może zostać obniżona. Zatwierdzony kredyt podatkowy jest widoczny na koncie podatkowym firmy; w tym mechanizmie można go wykorzystać do 31 grudnia 2026 roku. Nowe środki nie gwarantują jeszcze, że rekompensaty stały się dostępne dla wszystkich firm.

Przewidziano także możliwość odroczenia do 31 marca 2027 roku rat leasingowych za pojazdy, których terminy płatności przypadają od listopada do marca. Leasing pozwala korzystać z pojazdu w zamian za spłatę jego wartości w ratach. Odroczenie przesuwa terminy płatności, ale zobowiązanie wynikające z umowy pozostaje.

Według IRU 15 października średnia ważona cena detaliczna oleju napędowego w UE wynosiła 2,17 euro za litr, czyli o 33% więcej niż 27 lutego. To średnia dla całej Unii z konkretnego dnia, a koszty pojedynczego przewoźnika zależą od kraju tankowania i warunków umowy. Mniejsze firmy szczególnie odczuwają wzrost cen: paliwo muszą kupić jeszcze przed otrzymaniem zapłaty za kurs.

30 października we Włoszech odbył się ogólnokrajowy strajk związku zawodowego USB przeciwko wysokim kosztom życia oraz w związku z innymi postulatami społecznymi i politycznymi. Minister transportu Matteo Salvini nakazał przesunięcie części protestów w transporcie, ale USB się temu sprzeciwił. W Mediolanie demonstranci weszli na wcześniej zamkniętą dla ruchu obwodnicę, informowała ANSA. W Livorno odbywały się pikiety przy wjazdach do portu. Nie ma potwierdzonych informacji o całkowitym wstrzymaniu przewozów towarowych w całych Włoszech.

Najbliższe dni pokażą, jak zmieniła się kolejka do Korczowej. Litewskie firmy będą musiały przeliczyć koszty na 2027 rok z uwzględnieniem Via Toll i taryf LTG Cargo. Ostateczny wynik zależy od trasy i usług dodatkowych, a niezawodność nowych systemów będzie można ocenić dopiero po ich uruchomieniu.